کوچه ارگ، راسته آنتیک فروشهای مشهد است
پشت ویترین مغازهها خاطرههای خاکخورده و فراموششدهای به چشم میخورند که همانقدر که افرادی که آنها را فروختهاند از آنها دور شدهاند، کسانی هم هستند که دلشان پَر میزند برای این اجناس که شاید با دیدن آنها حس نوستالژیک خونشان بالا میرود یا میخواهند این خاطرههای گمشده را بچسبانند به هویت خود.
اینجا کوچهای است که در آن خاطرههای نو و کهنه را میخرند و به کسانی که دنبال خاطره میگردند، میفروشند. کوچهای که معروف است به «کوچه ارگ» در محله امام خمینی(ره) مشهد. اگر در این کوچه قدمی بزنی چیزهایی میبینی که شاید فقط در فیلمها دیده باشی، از رادیوهای لامپی «شاپ لورنز» آلمانی تا پیهسوز و آفتابهلگنهای مسی و کمی آن طرفتر هم سمساریها، چوب حراج بر لوازم امروزیتر زدهاند؛ از مبل و سرویسخواب تا یخچال و تلویزیونهایی که چیزی از عمر آنها نگذشته است. بیراه نیست اگر کوچه «ارگ» را بهواسطه آنتیکفروشیهایی که در آن وجود دارد، هر چند که تعدادشان کمتر از سمساریهاست، کوچه خاطره بازها نیز نامید.
يادگارهاي پدران به پسران...
یکی از مغازههایی که در کوچه ارگ خودنمایی میکند، مغازهای است که پشت شیشه و قفسههای چسبیده به دیوارش را، رادیوها و گرامهای قدیمیکه قدمت بعضی از آنها به ۱۰۰ سال هم میرسد، پر کرده است؛ رادیوهایی که روزی یا زینت خانههای اشرافی بودهاند یا تمام سرگرمی خانوادهای در شبهای کشدار زمستانی و شاید هم یادگار پدری به پسرش...
واقعا چه کسی میداند قصههای رنگین خاموش در دل این خاطرهسازها را...برای اینکه بیشتر با داستان این رادیوها آشنا شویم به سراغ صاحب مغازه رفتیم که خود را سیدمهدی رضوانی معرفی میکند. او که اکنون ۷۰ سال سن دارد، از شروع کارش در بیش از ۵۲ سال قبل میگوید و اینکه از همان دوران نوجوانی بوده که دل به دل رادیو و گرام داده و تا امروز با آنها زندگی کرده است.
شرط اول قدم آن است که عاشق باشی!
رضوانی در خصوص رادیوهای قدیمی مغازهاش میگوید: اینجا رادیوهایی دارم که ۹۲ سال سن دارند و امروز برای خود عتیقه شدهاند و ارزش و قیمتی یافتهاند، رادیوهایی که با باتریهای ۹۱.۵ ولتی کار میکردهاند و پیش از اینکه برق میهمان خانهها شود، این رادیوها همصحبت اهل خانه بودهاند. او در ادامه میافزاید: الان رادیویی با این قدمت که نو و دستنخورده باشد، به قیمت بیش از پنجمیلیونتومان هم مشتری دارد و آنهایی که دستدوم و کارکردهاند نیز حدود یکمیلیون تومان بهفروش میرسند.
الان رادیویی با این قدمت که نو و دستنخورده باشد، به قیمت بیش از پنجمیلیونتومان هم مشتری دارد
عاشق نباشی نمیتوانی حس این رادیوها را درک کنی
رضوانی درخصوص اینکه چه کسانی طرفدار این رادیوهای قدیمی و قیمتی هستند، میگوید: کسانی دنبال این رادیوها میآیند و برای آن پول میدهند که عاشق باشند؛ تا عاشق نباشی نمیتوانی حس این رادیوها را درک کنی و کسانی هم هستند که مویی سپید کردهاند و با این رادیوها خاطره دارند، اما پول خرید آنها را ندارند و فقط اجازه میگیرند تا لحظاتی در مغازه بمانند و رادیو و گرامها را ببینند و بعد از اینکه یک دل سیر رادیوها را دیدند، میگویند: جوان شدیم و جوانیمان را در این رادیوها برای بار دیگر دیدیم.
البته کسانی هم هستند که پولدارند و فقط برای تزئین خانه خود اینطور کالاها را میخرند. او ادامه میدهد: گرام و رادیوهایی با طرح قدیمی به بازار آمدهاند که ساخت چین هستند، اما نه اصالت و حس رادیوهای قدیمی را دارند و نه مانند آنها کار میکنند
آفتابه ۸۰۰ هزار تومانی!
در کوچه «ارگ» چند مغازه آنتیکفروشی هم فعال است که اجناس رنگارنگی از کاسهبشقابهای قجری تا شمعدانهای فرانسوی و سماورهای روسی، پشت ویترین آنها خودنمایی میکنند که جلوه و نمای خود را پس از سالها هنوز حفظ کردهاند و چشم هر بینندهای را به خود جلب مینمایند.حسینزاده، صاحب یکی از این آنتیکفروشیها در خصوص اجناس مغازه میگوید: این کالاها که به آنها آنتیک میگویند از دوران و مکانهای مختلفی هستند و هر چقدر در کنار سالمماندن، قدیمیتر باشند قیمت بیشتری دارند.
او با اشاره به یک ظرف فلزی که هویت و کارایی آن مشخص نیست، بیان میکند: این ظرف، یک جاادویهای است از جنس مس و حدود ۱۰۰ سال قدمت دارد و قیمت آن ۲۵۰ هزار تومانی میشود و مانند آن را خیلی کم میتوان پیدا کرد.او همچنین با بیان اینکه سماورهای مسی و برنجی روسی مشتری بیشتری دارند، میگوید: تا چندسال پیش اینگونه سماورها بیشتر خریدوفروش میشد، اما امروزه دیگر کسی اگر از این سماورها داشته باشد یا نمیفروشد یا قیمت زیادی روی آن میگذارد؛ اما با تمام این حرفها، بازار این اجناس از دیگر کالاهای آنتیک بهتر است.
برای شناخت اجناس قدیمی باید سالها تجربه داشت
او در ادامه میافزاید: کسانی جنسهای آنتیک خود را میفروشند که یا قصد سفر به خارج از کشور را دارند یا به پول نیاز دارند و مجبورند جنس خود را بفروشند و آن دستهای هم که به دنبال خرید آن هستند، به دلیل علائق شخصی است که حاضرند پول زیادی برای کالای آنتیک بدهند.
حسینزاده در خصوص چگونگی تشخیص قدمت و اصل بودن اجناس آنتیک میگوید: برای شناخت اجناس قدیمی باید سالها تجربه داشت و بهواسطه همین تجربه است که میشود اصل یا بدل بودن جنس را تشخیص داد.به جز سه یا چهار مغازه آنتیکفروشی و یک رادیوفروشی که کالاهای خاصی برای فروش دارند، سمساریها که کالای دست دوم و مورد نیاز مردم را میفروشند، بیشتر فضای کوچه را به خود اختصاص دادهاند.
*این گزارش سه شنبه، ۷ شهریور ۹۱ در شماره ۱۹ شهرآرامحله منطقه ۸ چاپ شده است.


